Ford Fiesta mk6 logo firmy Ford









Dane techniczne silników Wersje wyposażenia Wymiary auta

Porady i ciekawostki Facebook Ford Fiesta mk6   twitter Ford Fiesta mk6 Galeria zdjęć




drukowanie strony
Porady i ciekawostki >>> Porady caraudio

car audioPoradnik caraudio. Kompleksowe wyjaśnienie pojęć słownika caraudio.
FAQ caraudio Forda Fiesta mk6 i nie tylko



Poradnik podstaw caraudio to zbiór skomplikowanych pojęć caraudio, ale chciałbym napisać, że tematu caraudio nie należy się bać. Odpowiednie zrozumienie pojęć caraudio ułatwi zakup i da dużo radości w doskonaleniu sceny muzycznej w samochodzie, tak by całość grała jak najlepiej. Przygotowałem słownik caraudio w formie opisu wyjaśniając w najbardziej prosty sposób skomplikowane pojęcia.

Inwestując w caraudio Forda Fiesta mk6 lub dowolnego innego samochodu trzeba znać poniższe pojęcia. Jak w każdym temcie, najważniejsze jest zrozumienie tematu i zależności pomiędzy kluczowymi elementami. Poradnik caraudio ma za zadanie ułatwić proces zakupu, instalacji i podłączenia sprzętu.

Podstawowy słownik caraudio:



Scena muzyczna - układ głośników w aucie pozwalający jak najlepiej odtworzyć dźwięk. Słyszalność dźwięków u ludzi zawiera się pomiędzy 15Hz a 20 000Hz, przy czym muzyka zawiera się w zakresie od 50 do 18 000 Hz. Warto też dodać, że im człowiek starszy, tym gorzej słyszy wysokie tony. Z wiekiem ta granica obniża się aż do 6000 Hz. Mowa ludzka zawiera się w zakresie od 2000 do 5000 Hz.

W - (wat) jednostka mocy. Określa siłę głośników.

dB - decybel, jednostka miary dźwięku. 2x głośniej = przyrost o 3dB, itd.

DIN - określenie rozmiaru radia samochodowego. Rozróżnia się wersje 1DIN i 2DIN. 2DIN to podwójny rozmiar 1DIN, który wynosi 180mm na 50mm. 2DIN to 180mm na 100mm.

sonometr - urządzenie do pomiaru dźwięku. Już za kikadziesiat zł można kupić chiński sprzęt, który dokładnie zmierzy nam głośność w aucie. W odróżnieniu od profesjonalnych sprzętów za kilkaset zł lub więcej, nie posiada wielu opcji. Na szczeście dokładność pomiaru jest dobra. Odradzam aplikacje na smartfona, gdyż z ich dokładnością bywa różnie, a mają jedną podstawową wadę. W Polsce nie można prowadzić mając w ręku komórkę, to zabronione. Nikt nie zabrania trzymania w ręku sonometru i mierzenia głośności podczas jazdy.

Hz - jednostka częstotliwości, czyli zakresu pracy urządzenia (głośników/wmacniacza/radia). Patrz "pasmo przenoszenia" niżej.

Ohm - oporność. Im większa oporność głośnika, tym źródło dźwięku ma lepszą kontrolę nad membraną głośnika i może efektyczniej zmieniać odtwarzane tony. Większość głośników ma oporność 4 ohm. Taże radia samochodowe takie też są. Tylko zewnętrzne wzmacniacze oferują możliwość podłączenia głośników innych niż 4 ohm, czyli 2 ohm lub 8 ohm.
Oporność ma też znaczenie dla poboru prądu. Głośnik 8 ohm potrzbuje 4x mniej prądu by odtworzyć ten sam dźwięk niż głośnik 2 ohm. Przez co głośniki 2 ohm się grzeją, potrzebują wydajnej instalacji elektrycznej i wydejnego chłodzenia. Są niepolecane do instalacji samochodowej. Głośniki 8 ohm są niespotykane głównie z powodu, że mało który sprzęt jest w stanie je obsłużyć w samochodzie.

Przewód głośnikowy - kabel idący od źródła dźwięku do głośnika. Najważniejszy jest podział na średnicę kabla Fabryczne okablowanie głośnikowe samochodów to od 0,5mm do 0,75mm. Do instalacji bez wzmacniacza te kable mogą  wystarczyć. Instalacja wzmacniacza wymusza zmianę okablowania.
W świecie przewodów głośnikowych najpopularniejsze są przewody miedziane. Dużo droższe są cynowe i srebne. Przy instalacjach do 150W (RMS oczywiście) nie ma to żadnego znaczenia jakiego materiału użyjemy. Puryści audio forsują poglady że tylko cynowe/srebne są warte uwagi. Jak stać nas na wydanie minimum 100zł za metr grubego przewodu, to proszę bardzo. Zaspokoimy własne ego posiadania cynowego/srebnego okablowania. Jakości dźwięku to nie poprawi w sposób słyszalny dla większości odbiorców. Może zawodowi muzycy usłyszą różnicę, choć ja bym to wskazał jako mit instalacji caraudio.


RMS - rzeczywista moc sprzętu, czyli tyle ile maksylanie może nasz sprzęt stale osiągnąć. Przy podłączeniu głośników do radia, bez wzmacniacza, każdy głośnik dysponujący mocą wiekszą niż 30W RMS będzie grał poprawnie. Radioodtwarzacze nie mają większej mocy. Nawet renomowanych producentów sprzętu modele z wyższych półek jakościowych i cenowych nie dadzą więcej mocy. Wbrew temu co piszą producenci.
Większość głośników ma moc 40-60W RMS. To taki standard. Im większą mają moc, tym wyższą cenę.
Są dwie "szkoły" kupowania głośników, specjaliści dyskutują kto ma rację. Jedni mówią, że należy kupować mocniejsze głośniki niż oferuje nam źródło dźwięku. Powód jest prosty. Jeśli źródło dźwięku ma większą moc, to może spalić głośniki. Druga strona dyskutantów uważa, że słabszy głośnik jest lepiej kontrolowany przez źródło dźwięku i można całkowicie wykorzystać moc głośnika.
Wg mnie obie strony mają rację, ale ja bym wybrał pierwszą grupę dyskutantów, ponieważ pożar w aucie to niekoniecznie dobry pomysł i wg mnie lepiej mieć głośniki z zapasem mocy niż nie mieć głośników i auta.

PMPO - chwilowa maksymalna moc sprzętu, zwykle w czasie mniejszym niż sekunda. Absulutnie nie należy brać jej pod uwagę przy zakupie czegokolwiek!

Pasmo przenoszenia - Pasmo pracy głośników liczone w hercach (Hz). Im szerszy zakres, tym pełniejszy i lepszy jest dźwięk głośników. Człowiek słyszy dźwięki w zakresie 16 - 20 000 Hz. Istotne jest by głośniki miały zakres węższy w dolnym zakresie, gdyż tak niskie dźwięki mogas powodować powązne kłopoty z sercem, uczucie niepokoju, strachu, bólu. Głośniki mają więc zakres minimum 30 Hz. Maksymalny zakres zwykle jest większy niż człowiek może usłyszeć i na szczęście nie ma to znaczenia.
Głośnik o zakresie np 40 Hz lepiej, głębiej odtworzy basy, niż głośnik o zakresie od 50Hz, co będzie wyczuwalne podczas słuchania muzyki.Istotna jest też powierzchnia głośnika. By odtworzyć 40Hz dźwięki średnica głośnika musi wynosić minimum 16cm.

Zwrotnica - nazwa takiego małego pudełeczka instalowanego przed głośnikami celem rozdzielenia pasma przenoszenia na głośniki. Zwrotnice też zabezpieczają głośniki przy podziale dźwięku przed spaleniem. Im więcej dB/okt występuje w opisie zwrotnicy, tym lepiej ona chroni głośniki. Oddzielna zwrotnica nie występuje przy głośnikach współosiowych i przy bardzo prostych zestawach systemowych, wówczas jest wbudowana albo w okablowanie, albo w głośnik współosiowy. Najprostsze zwrotnice mają od 3-6dB/okt.

zwrotnica caraudio

SPL - skrót oznacza skuteczność głośnika mierzoną w dB i jest bardzo istotnym parametrem. To informacja ile mocy potrzebuje głośnik do odtworzenia danego dźwięku. Im wyższa skuteczność tym lepiej. Różnica 3 dB to już różnica 2x. Różnica 6 dB to 4x różnicy.Najlepiej to przedstawić na przykładzie. Głośnik o skuteczności 90 dB przy tym samym ustawieniu dźwięku zagra 2x ciszej niż głośnik o skuteczności 93 dB.

Fs - skrót oznacza częstotliwość rezonansową głośnika. Podawana jest w Hz i oznacza maksymalny zakres pracy dla jak najniższych tonów głośnika. Parametr ten wprowadza zamieszanie w pasmo przenoszenia, gdyż zawsze Fs ma wartość wyższą niż deklarowane przez producenta pasmo. Np. w opisie pasma jest informacja o zakresie od 40Hz, ale Fs ma już 70Hz. Przekłada się to na, iż rzeczywisty bas generowany przez głośnik będzie miał 70Hz, a 40Hz osiągnie przy spełnieniu określonych warunków (odpowiednia obudowa, odległość głośnika od słuchacza, itp). Kupując głośnik koniecznie sprawdźmy parametr Fs, jeśli producent go podaje.


Głośniki i wzmacniacze - kategorie i kompleksowe wyjaśnienie pojęć, słownik caraudio:



Tweetery - głośniki wysokotonowe oferujące zakres pracy powyżej 1000 Hz. Tony wysokie zaś to zakres większy niż 3000 Hz. Co ciekawe osoby starsze nie słyszą już tonów wyższych niż 10 000Hz, a gorzej rejestrują tony wyższe od 6000 Hz. Tweetery zaś muszą pracować w zakresie 2000-5000Hz gdy zależy nam na poprawnym rejestrowaniu ludzkiej mowy, która w tym zakresie Hz się zawiera.

tweeter caraudio Fiesty mk6

Głośniki średniotonowe - głośniki oferujące zakres pomiędzy 250 - 3000 Hz.

Woofery/Subwoofery - głośniki oferujące zakres maksymalnie do 500 Hz. Subwoofery są większe od wooferów, przez co oferują głębszy bas. Woofery zainstalujemy w drzwiach auta, subwoofery tylko w specjalnej obudowie, gdyż mają conajmniej 20cm średnicy. Woofery mają zwykle 16,5cm. Niskie dżwięki dla człowieka to zakres od 16Hz do 300 Hz.

Głośniki współosiowe - głośniki wbudowane w jedną obudowę.

Głośniki systemowe - oddzielne zestawy tweeterów oraz głośnika nisko i średnio tonowego wraz z urządzeniem (zwrotnicą), które rozdzieli tony niskie/średnie i wysokie na dwa lub trzy osobne głośniki.

Głośnik dwudrożny/trzydrożny - zestaw dwóch lub trzech głośników. Lepszą kontrolę nad dźwiękiem osiągniemy kupując głośniki systemowe, czyli oddzielne głośniki. Pojedynczy głośnik zwykle znacznie lepiej odtwarza dźwięki niż głośniki współosiowe, ale współosiowe mają tę zaletę, że są prostsze w instalacji i tańsze w zakupie.

Kanał - pojęcie oznaczajace zwykle dźwięk skierowany do jednego głośnika.

Wzmaczniacze jednokanałowe - najdroższe i najlepsze wzmacniacze. Zwykle też o najwyższej mocy. Produkowane z myślą o podłączeniu subwooferów.

Wzmaczniacze dwu/trzy/czterokanałowe - różne rodzaje wzmacniaczy do podłączenia różnej ilości głośników. Im mniej urządzeń podłączonych do wzmacniacza, tym wzmacniacz ma większą moc. Im mniejsza oporność głośników, tym również wzmaczniacz ma większą moc.

wzmacniacz caraudio

Mostek - podłączenie jednego głośnika do dwóch kanałów równocześnie. Gdy wzmacniacz ma wyjścia na dwa głośniki w scemacie (minus) (plus) oraz (minus) (plus). Podłączamy głośnik do zewnętrznych złączy. W ten sposób zyskujemy większą dwukrotnie moc. Zwykle w ten sposób podłączane są subwoofery we wzmacniaczu dwukanałowym, ale możemy podłączyć dowolny głośnik.

Stosunek sygnału do szumu - wyrażany jest w dB i im wartość jest wyższa, tym lepiej, ponieważ przy tej samej głośności otrzymamy mocniejszy i wyraźniejszy dźwięk. Pojęcie to odnosi się do radioodtwarzaczy, wzmacniaczy i jest bardzo bliskie w znaczeniu z pojęciem "skuteczności" w odniesieniu do głośników.

Crossover/X-Over - przełącznik pracy zwrotnicy wzmacniacza. Ma trzy opcje:
a) FULL - wyłącza zwrotnicę i wzmacniacz działa w pełnym paśmie
b) LPF - załączony zostaje tryb dolnoprzepustowy, czyli tłumi wysokie dźwięki, czyli mamy więcej basu
c) HPF - załączony zostaje tryb górnoprzepustowy, czyli tłumi niskie dźwięki, czyli wyłączamy basy.
Zakres regulacji pasma przenoszenia zależy od wzmacniacza, przykładowo zawiera się pomiędzy 40 a 300Hz.
W praktyce należy wybrać tryb prac prac zwrotnicy dla kanału 1/2 lub 3/4 (wzmacniacz 4 kanałowy) i ustawić pokrętłem orientacyjnie odcięcie. Dla LPF odetnie dźwięki powyżej miejsca ustawienia pokrętła, zaś dla HPF odetnie od miejsca ustawienia pokrętła.

x-over



Level - określenie pasma pracy wzmacniacza. Nie ma tu żadnego określonego schematu ustawienia. Należy ustawić w radiu poziom 3/4 maksymalnej głośności i kręcić wspomnianym ustawieniem dla kanałów przednich a potem tylnych aż do czasu uzyskania zniekształceń w odsłuchu w głośnikach. Cofnąć o milimetr w dół i gotowe. Ustawienie level nie ma nic wspólnego z pełną mocą wzmacniacza. Ustawienie przykładowo 1/3 level może skutkować lepszą mocą i dźwiękiem, niż 2/3 level. Zniekształcenia natomiast zależą od instalacji, kabli głośnikowych i RCA, ustawień w radiu i jakości głośników i sygnału samego radia.





Rodzaje instalacji car audio i odpowiedzi na trudne pytania, FAQ caraudio:



Możliwości ogranicza głównie posiadane auto i budżet. Wszystko inne jest dowolne. Można zrobić wszystko. Poniżej popularne rozwiązania. Im bardziej skomplikowane, tym droższe i mniej spotykane

  1. Radio + głośniki z przodu
  2. Radio + głośniki z przodu + głośniki z tyłu
  3. Radio + wzmacniacz + głośniki z przodu
  4. Radio + wzmacniacz + głośniki z przodu + głośniki z tyłu
  5. Radio + wzmacniacz + głośniki z przodu + suboofer
  6. Radio + wzmacniacz + głośniki z przodu + głośniki z tyłu + 2 wzmacniacz + suboofer

Opcje 1 i 2 są najpopularniejsze jako instalacje fabryczne.  Zwykłe okablowanie fabryczne o przekroju kabla 0,5mm pozwalajace na podłączenie niewymagających głośników, gdyż nawet najlepsze radia nie są wstanie przekazać większej mocy niż 25W (zwykle mniej) na 1 głośnik. Zapewnienia producentów o mocy 45-55W w radiu to bajki dla naiwnych, czyli na nas.
instalacja caraudio 2 lub 4 głośniki

Opcja 3 jest popularna, gdyż przyjęło się, że główna scena muzyczna jest z przodu i to przód auta ma oddawać najlepsze dźwięki w aucie. Opcja 3 ma też tę zaletę, że daje możliwość instalacji głośników zwykłych współosiowych w drzwiach. Może też kupić głośniki systemowe i zainstalować tweetery w słupku A lub trójkącie obudowy lusterek zewnętrznych. Opcja najbardziej rozbudowana to montaż jeszcze głośników średniotonowych gdzieś z przodu. Wzmacniacz wystarczy wtedy dwukanałowy.
Opcja 4 również jest bardzo popularna, bo jest rozwinięciem opcji 3. Z tyłu albo instalujemy woofery, lub głośniki współosiowe. Tweeterów raczej się nie instaluje (w limuzynach klasy wyższej takie rozwiązanie jest). Głośniki trafiają w otwory drzwi tylnych. Instalacja głośników na tylnej półce to zły pomysł z uwagi na słabą izolację, brak zabudowy od tyłu i duży rezonans tylnej półki. Wzmacniacz musi być czterokanałowy
instalacja caraudio głośniki z przodu i z tyłu, wzmaczniacz

Opcja 5 jest innym pomysłem opcji 4, gdzie zamiast tylnych głośników mamy suboofer w bagażniku, dający głęboki i silny bas. Suboofer instalujemy na mostku dla tylnych kanałów wzmacniacza czterokanałowego odcinając tony wysokie filtrem dolnoprzepustowym na wzmacniaczu.
instalacja caraudio głośniki systemowe z przodu, wzmaczniacz, suboofer

Opcja 6 to realizacja opcji 4, ale z subooferem. Niestety potrzeba wówczas znaleźć miejsce dla drugiego wzmacniacza np jednokanałowego, który zasili suboofer. Mało kto tak bardzo rozbudowywuje tak instalację audio. Zwykle podobne rozwiązania widzimy konkursach caraudio. To rozwiązanie jest drogie.
instalacja caraudio 4 lub 6 głośników, suboofer, 2 wzmacniaczne


Odpowiem tu na kilka pytań typu FAQ caraudio, z którymi sam się musiałem zmierzyć:


  1. Na zwrócić uwagę kupując nowe radio do samochodu (np do Fiesty)?

    Dokładne FAQ radia opisałem na podstronie zawierającej poradnik caraudio kupującego. Tam też znajdują się wszystkie istotne informacje o instalacji nowego radia.
  2. Wybrać drogie kable głośnikowe/sygnałowe czy standardowe?

    Jeśli nie jesteś audiofilem i twój budżet nie jest z gumy, nie wydawaj kroci na okablowanie, nie warto. Różnicy pomiędzy kablami bardzo drogimi a zwykłymi nikt nie usłyszy.

  3. Gdzie znaleźć miejsce na głośniki systemowe?

    Miejsce jest np w trójkącie lusterek zewnętrznych. Tweetery maja wymiary 2-4cm średnicy i 2-3cm głębokości. Zmieszczą się. Większy głośnik instalujemy w drzwiach.

  4. Jak wyciąć miejsce pod tweeter nie niszcząc elementu auta?

    Odrysować od tyłu średnicę tweetera. Lutownicą rozgrzać plastik i wyciąć nią otwór, który potem trzeba wyrównać nożykiem i papierem ściernym. Tweeter ma obudowę o parę mm szerszą, która zasłoni nasze amatorskie cięcie.

  5. Gdzie i jak zainstalować zwrotnicę?

    Najlepiej pod tapierką boczka drzwi. Przykleić ją na mocną taśmę dwstronną.

  6. Czy tweetery instalować w tylnej części auta?

    Z reguły nie instaluje się tweeterów w tylnej częsci auta. Nie dotyczy to bardzo dużych aut, gdzie zależy nam by pasażerowie z tyłu mogli słuchać dobrej jakościowo muzyki. Wtedy to ma sens. Zazwyczaj jednak scena muzyczna jest z przodu.

  7. Gdzie zainstalować wzmacniacz?

    Najlepiej w niewidocznym miejscu. Większość osób instaluje go w bagażniku. Moje auto ma dość miejsca pod przednim siedzeniem i tam jest u mnie wzmacniacz i to miejsce polecam. Wzmacniacz musi mieć zapewnione chłodzenie, więc nie może być schowany w zamkniętym schowku.

  8. Jakie głośniki wybrać - współosiowe, czy systemowe?

    Współosiowe są najłatwiejsze w instalacji, w miejsce oryginalnych montujemy nowe. Systemowe zapewniają lepszą scenę muzyczną, ale wymagają więcej pracy przy aucie.

  9. Czy głośniki muszą być mocniejsze od wzmacniacza?

    Tak, muszą. Instalacja słabszych lub o mocy równej wzmacniaczowi, to proszenie się o kłopoty, nawet jeśli nie słuchamy muzyki zbyt głośno.

  10. Czy trzeba auto wyciszać?

    Nie, nie trzeba, ale warto. Te same głośniki w aucie wyciszonym zagrają lepiej niż w aucie wyciszonym fabrycznie, czyli prawie wogóle niewyciszonym. Także wyciszenie zimą utrzymuje ciepło, latem chroni od upału, no i oczywiście w aucie jeździ się bardziej komfortowo.

  11. Jakie elementy auta warto wyciszyć?

    Zdecydowanie wyciszamy drzwi auta, potem bagażnik wraz z nadkolami od środka. Potem warto to samo zrobić z podłogą auta, a jak już tak rozbieramy auto to dach i słupki A/B/C też można wyciszyć. Z zewnątrz wygłuszamy maskę przy silniku oraz przednie nadkola.
    Drzwi w sumie wielu osobom wystarczają i jeśli chodzi o audio samochodowe, to wielu osobom wystarcza. Najtrudniejsza jest podłoga, gdyż wiąże się to z całkowitym demontażem elementów wnętrza i zajmuje cały dzień.

  12. Czy wyciszenie samochody nie podniesie znacząco jego wagi i nie wpłynie na zużycie paliwa?

    Masa auta po gruntownym wyciszeniu może się podnieść o jakieś 100kg. Czy to wpywa na zużycie paliwa? Tak, ale są to różnice rzędu 0,1 do 0,2 l/100km.

  13. Jakiej grubości muszą być przewody zasilajace wzmacniacz i czy to ma jakieś znaczenie?

    Grubość przewodów zasilających ma ogromne znaczenie. Im większa moc oraz odległość wzmacniacza od źródła mocy, czyli akumulatora, tym większa średnica przewodów. Dokładnie opisane jest to w instrukcjach zmacniaczy, ale mniej niż 8mm² (dla 20A) nie wolno instalować. Im węższy przewód, tym wzrasta opór i mołżiwe jest przeciążenie sprzętu i pożar w aucie! Większosć wzmacniaczy ma bezpiecznik 40A, co wymaga przewodu między 12-16mm². Przewód (+) oraz przewód (-) muszą mieć taka samą grubość!

  14. Gdzie podłączyć niebieski przewód "remote" sterowania wzmaczniacza?

    W Fieście w kostce jest opowiedni pin o tej funkcji. Można też podłaczyć pod specjalne wyjście z radia niefabrycznego jeśli takie wyjście radio posiada. Inną opcją jest podłaczenie kabla pod zasilanie anteny lub do stacyjki (ale wtedy bez kluczyka radio nie zadziała)
  15. Czym różni się wyjście RCA z radia 2V od 4V i jakie to ma znaczenie?

    2V od 4V różnie się napięciem. I ma to ogromne znaczenie. Wyższe napiecie na wyjściu to większa odporność na zakłócenia. generowane przez urządzenia (np radio, wzmacniacz). Większość tanich modeli radia ma wersję 2V, droższe lub markowe sprzęty mają 4V. Czyli 1-2V na głośnik. Zdecydowanie warto wybierać radioodbiorniki posiadajace RCA 4V, jeśli chcemy wykorzystywać te złącza. Dla użytkownika ma to wpływ na jakość odsłuchu dźwięku, który jest lepszej jakości.


Wybór odpowiedni mat wygłuszajacych


W celu zapoznania się z dokładnymi informacjami na temat mat wygłuszających, zapraszam do poradnika: jakie maty wygłuszające kupić